Hamdi Çetin - Kişisel Blog: Yeni Pazarlama Döneminde Hikaye Anlatımı

Yeni Pazarlama Döneminde Hikaye Anlatımı

Pazarlama bir sektör olarak ortaya çıktığından bu yana ciddi gelişmeler yaşadı. "Ne üretirsem onu satarım" dediler ürünleri ön planda tuttular. Tüketiciyi ön plana almaya karar verdiler ve "Ne üretirsem onu satarım, yeter ki satmasını bileyim" dediler, satışı ön planda tuttular. Dünyanın değişmesiyle birlikte pazarlama önceliklerinin de değişmesi sonucu artık "insanı" ön planda tuttular ve ona göre hareket ettiler. Bir ürünün üretim öncesinden üretim sonrasına kadar insana odaklandılar. Müşteriyi sürekli ön planda tutan şirketler büyük bir büyüme gösterirken birçoğu bu yeniliklere tutunamayıp ortalıktan kayboldu. Dünya bir kez daha teknolojinin önderliğinde değişime giriyor ve bu değişim pazarlama standartlarını bir kez daha değişime zorluyor. Peki bu yeni standart/standartlar nedir?

Yeni Pazarlama Döneminde Hikaye Anlatımı

Teknolojinin gelişmesiyle birlikte karşılıklı iletişim ve bilgiye erişim o kadar arttı ki artık insanlar doğru bilgiyi arar oldu. Big Data içinde doğru bilgiyi bulmak gerçekten zor hale geldi. Bir günde karşılaştığımız bilgilerin ne kadarının doğru olduğunu ne kadarının yanlış olduğunu bilmiyoruz bile. Böyle bir ortam içinde tüketiciler/kullanıcılar aradıklarının doğruluğunu isterler. Bu durum pazarlama sektörü içindeki geçerli. Günümüzde ürünler birbirine o kadar çok benzemeye başladı ki neredeyse aynı ürün olarak piyasaya sürülecekler. Bundan dolayı pazarlama faaliyetleri de bu işlerden zarar görüyor ve birbirlerine bu kadar benzeyen ürünlerin farklı olduğunu göstermek daha da zor hale geliyor. İşte değişim de tam olarak burada başlıyor. Markalar eskiden görsel/nesnel olarak ürünlerin farklılıklarından bahsederken artık duygusal yönden bakılmasını sağlıyorlar. Bunu da en iyi "hikaye anlatımıyla (Storytelling)" yapabiliyorlar. Markalar hikaye anlattıkça insanların hayal ve bağ kurmasını sağlamak istiyorlar.

Yeni Pazarlama Döneminde Hikaye Anlatımı

Öyle bir çağda yaşıyoruz ki, her yerde markaların logolarına, pazarlama yöntemlerine denk geliyoruz. Gezindiğimiz sosyal medyadan tutun işe giderken bindiğimiz otobüslerde ve hatta yolda yürürken gördüğümüz reklam panolarında bile bu agresif pazarlamaya maruz kalıyoruz. Bundan dolayı da markalara karşı duyarsızlaşıyoruz ve hatırlama oranımızda azalıyor. Yapılan bir çalışmaya göre de maruz kaldığımız markaları tüketiciler %16-17 oranında hatırlıyor. Birçok kişi televizyonda izlediği reklamı bile birkaç gün sonra unutuyor. İşte pazarlama, teknoloji önderliğinde değişime gidiyor derken tam olarak bundan bahsediyordum. Teknolojinin ve algının değişmesi bilgiyi ve etkiyi arttırdı. Bu durum da ters bir orantı kurarak pazarlama ögelerinin değerinin kaybetmesine ve akılda kalıcılığına zarar verdi. Pazarlamadaki değişimde tam olarak burada başlıyor. Günümüzde hikaye anlatımını birçok yerde görebilirsiniz, özellikle de Youtube, Twitter, Facebook ve Instagram gibi fenomen insanların yani belirli bir topluluğun kanaat önderlerinin bulunduğu yerlerde. Markalar bu kişilerle anlaşarak ürün veya marka hikayelerini sanki fenomenlerin hikayesinin bir parçasıymış gibi sunmalarını sağlayarak hem kendi reklamlarını yaparken hem de fenomenlere büyük katkıda bulunuyorlar. Peki neden hikaye anlatımında en çok fenomenleri seçiyorlar? Bunu bir sonraki yazıda açıklamak daha doğru olur sanırım.

Sonuç olarak markalar insanlara hayal kurdurtarak ve bir bağ kurmasını sağlayarak müşterilerin aklında kalmak istiyor. Ne yazık ki bu işi başarıyla yapabilen Türkiyede de, dünyada da çok fazla marka yok. Şu ana kadar araştırdığım ve denk geldiğim reklamlar ve pazarlama kampanyalarında da bu işi en düzgün yapan şirketler sanırım THY ve Samsung. Türk Hava Yolları'nın hikaye anlatımlı reklamları insana kendisini izletiyor. Diğer şirketlerden de bu tarz hikayeleri bekliyoruz.

Ayriyeten Samsung'un da Türkiye'de Galaxy S7 Edge için yaptıkları "Onunla daha fazlasını #yaparsın" reklamı, birçok açıdan başarılı bir pazarlama çalışması. Uzaya çıkacak olan ilk Türk Halil Kayıkçı'dan tutun, köyden çıkıp Balkan Dağ Koşusu şampiyonu olan Yasemin Zengin'e kadar bizden olan kişileri kullanarak temelleri sağlam bir hikaye oluşturdular ve bu hikayelerin arasına da kendi ürünlerini yerleştirdiler. Eğer Türkiye'de bu pazarlama çalışması başarılı olduysa biraz da bizden, içimizden birilerini kullandıkları içindi. Misal, Samsung Neil Armstrong veya başka ülkeden birisinin ismini kullanılmış olsaydı Türkiye'de o reklamın başarısını yakalayamazdı. Her ülkenin milli ve kültürel değerlerine uygun hikayeler oluşturmak da, hikaye anlatmak kadar önemli, bunu da not edelim.